Sözleşmeli Er Nedir?

Sözleşmeli er, 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'na göre Türk Silahlı Kuvvetlerinin erbaş ve er kadrolarında ücret karşılığı ve sözleşmeyle görev yapan asker kişidir. Askerlik görevini yapan yükümlü erlerin işini yapar; farkı, gönüllü olarak ve yıllarca süren bir sözleşmeyle çalışmasıdır. Başvurmak için Türk vatandaşı erkek ve en az ilköğretim mezunu olmak gerekir. Askerliğini yapanlar 25 yaşını bitirmemiş olmalıdır; yapmayanlar ise 20 yaşından gün almış ve 25 yaşını bitirmemiş olmalıdır. İlk sözleşme 3 ile 4 yıl arasında yapılır. Uzatmalarla birlikte toplam hizmet en fazla 7 yıldır.

Sözleşmeli Er Ne Demek?

Kanuna göre sözleşmeli er, erbaş ve er kadro görev yerlerinde bu Kanun esaslarına göre istihdam edilen kişidir. Ön sözleşme imzalayıp askerî eğitime alınan kişiye "sözleşmeli er adayı" denir. Eğitimi başarıyla bitiren aday, asıl sözleşmeyi imzalayınca sözleşmeli er olur. Hem adaylar hem sözleşmeli erbaş ve erler asker kişi sayılır.

Millî Savunma Bakanlığı Personel Temin sayfasına göre sözleşmeli erbaş ve erlerin kıyafeti yükümlü erlerinkiyle aynıdır; ayrı bir işaret veya amblem kullanılmaz. Sözleşmeli erbaşlar, askerlik yapan emsal rütbedeki erbaşların üstü, emsal rütbedeki uzman erbaşların astıdır (6191 m.4).

Sözleşmeli Er Ne İş Yapar, Nerede Görev Yapar?

Sözleşmeli erbaş ve erler, istihdam edildikleri kadronun görevlerini ve 211 sayılı İç Hizmet Kanunu'nda erbaş ve erler için sayılan görevleri yapar. Kanunun amacı, kritik ve uygun görülen görevlerde yetişmiş personel ihtiyacını karşılamaktır. Kadronun silahını kullanırlar; MSB bu silahlara örnek olarak piyade tüfeği, makineli tüfek ve roketatarı sayar.

• Kuvvetler: Alımı Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri komutanlıkları yapar. Kanun, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı kadrolarında da sözleşmeli erbaş ve er çalıştırılmasına imkân verir.
• Yaşam düzeni: Sözleşme süresince kışlada kalınır. Görev ve birlik emniyeti aksamamak şartıyla hafta içi mesai sonrası ve hafta sonu izinle görev yerinden ayrılmak mümkündür.
• İzin: Barışta her yıl 30 gün planlı izin hakkı vardır. Buna ek olarak 15 güne kadar mazeret izni verilebilir. Ana, baba, eş, çocuk veya kardeş ölümünde ve eşin doğumunda ayrıca 10 gün izin verilir.

Sözleşmeli Er Olma Şartları

MSB'nin sözleşmeli er başvuru koşulları ve 6191 sayılı Kanun'un 3. maddesi birlikte şunları arar:

• Türk vatandaşı ve erkek olmak.
• En az ilköğretim veya yurt dışındaki dengi okuldan mezun olmak.
• Askerliğini erbaş veya er olarak tamamlamış olanlarda, başvuru yılının 1 Ocak'ı itibarıyla 25 yaşını bitirmemiş olmak.
• Askerliğe başlamamış veya askerliğini tamamlamamış olanlarda, başvuru yılının 1 Ocak'ı itibarıyla 20 yaşından gün almış ve 25 yaşını bitirmemiş olmak. 2026 kılavuzunda bu, 1 Ocak 2001 ile 31 Aralık 2006 arasında doğmuş olmak diye açıklandı.
• Askerî okullardan veya TSK'dan herhangi bir sebeple ilişiği kesilmemiş olmak. Daha önce subay, astsubay, uzman erbaş veya sözleşmeli er olarak çalışmamış olmak.
• Kamu haklarından yoksun bırakılmamış olmak. Kanunda sayılan suçlardan mahkûm olmamak, taksirli suçlar dışında bir ay veya daha uzun hapis cezası almamış olmak ve terör örgütleriyle bağlantısı bulunmamak.
• Boy-kilo standartları içinde olmak (adaylarda ağırlık üst sınırı tablodakinden 10 kg fazla olabilir) ve Sağlık Yeteneği Yönetmeliği'ndeki şartları taşımak.
• Güvenlik soruşturması ile arşiv araştırmasının olumlu sonuçlanması, fiziki yeterlilik testi ve mülakatı geçmek.

Öğrenim konusunda bir ayrıntı var. Kanun, askerliğini yapmamış adaylarda ortaöğretim (lise) mezuniyeti arar. İlköğretim mezunu olup askerliğini yapmamış adayların alınıp alınmayacağına kaynak ihtiyacına göre Millî Savunma Bakanlığı karar verir. Bakanlığın yayımladığı güncel başvuru koşullarında her iki grup için de en az ilköğretim yazmaktadır.

19 Yaşında Sözleşmeli Er Olunur mu?

Doğum yılına bağlıdır. MSB yaş şartını doğum yılı aralığıyla uygular. 2026 alımında askerliğini yapmamış adaylar için 1 Ocak 2001–31 Aralık 2006 doğumlu olmak yetiyordu. Bu yüzden 1 Ocak 2026'da henüz 19 yaşında olan 2006 doğumlular da başvurabildi. 2007 doğumlular ise ancak 2027 alımlarında başvurabilir. Kesin aralık her yıl o yılın kılavuzunda yazar.

6 Ay Askerlikten Sonra Sözleşmeli Er Olunur mu?

Evet. Askerliğini erbaş veya er olarak tamamlamış ve başvuru yılının 1 Ocak'ında 25 yaşını bitirmemiş olanlar başvurabilir. Askerdeyken de başvuru yapılabilir. Askerliğin en az üç ayını tamamlayan adaylar için birlik komutanlığı nitelik belgesi düzenler. Terhis belgesini getiren adaylara 7179 sayılı Kanun'un 40. maddesine göre puan eklenir. Bu puan, fiziki yeterlilik testi ile mülakat puanının ortalamasına eklenir:

Başvuru ve Seçim Aşamaları

Başvurular yalnızca personeltemin.msb.gov.tr adresinden, e-Devlet ile giriş yapılarak alınır. Dilekçe veya posta ile yapılan başvurular işleme konmaz. Alım dönemleri yıl içinde aynı sitede duyurulur. Başvurudan sonra sınav ücreti Vakıfbank kanallarından yatırılır. Şehit ve gazi eş ve çocukları belgelerini sisteme yüklerse ücret ödemez. Başvuru sırasında Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri arasından üç tercih yapılır. Başarılı adaylar tercih sırasına, başarı sırasına, kontenjana ve ihtiyaca göre bir kuvvete ayrılır. 2026 kılavuzunda olimpik kadrodaki ve millî sporcu belgeli adaylar için TSK Spor Gücü Komutanlığına ayrı bir sporcu branşı alımı da vardı.

Sözleşmeli er adaylarına yazılı sınav yapılmaz. Seçim aynı gün içinde şu sırayla yapılır ve bir aşamada elenen sonraki aşamaya geçemez:

1. Evrak kontrolü
2. Fiziki değerlendirme (boy ve kilo oranı)
3. Fiziki yeterlilik testi
4. Mülakat
5. Sağlık raporu, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması

Başarılı adaylar puan sırasına göre dizilir. Toplam kontenjanın yüzde beşine kadarı şehit ve gazi eş ve çocuklarına ayrılabilir. Hangi sınıf ve branşa ayrılacağınızı ehliyet, sertifika ve kurs belgesi gibi ek yeterlilikleriniz de etkiler.

Sözleşme Süresi ve Rütbe

• Aday önce ön sözleşmeyle askerî eğitime alınır. Eğitimi başaranlarla en az üç, en çok dört yıllık sözleşme yapılır.
• Sonraki sözleşmeler birer ile üçer yıllık sürelerle, toplam yedi yıllık hizmet süresine kadar uzatılabilir.
• Sözleşmeli erbaş ve erler sözleşmelerini tek taraflı feshedemez. Süre bitiminden en az üç ay önce yenileme için yazılı bildirim yapmayanın sözleşmesi kendiliğinden sona erer.
• Sözleşmeli erlikte en az iki yılını tamamlayan, kadro uygunsa ve liyakatine göre onbaşılığa geçirilir. Onbaşılıkta iki yılı tamamlayan da çavuşluğa geçirilir.
• Askerliğini yapmamış biri sözleşmeli erliğe kabul edilirse sevki ertelenir. Ön sözleşmeden itibaren geçen sürenin üçte biri askerlikten sayılır.

Rütbelerin TSK'daki yerini TSK askeri rütbe sıralaması yazımızda bulabilirsiniz.

Sözleşmeli Er Maaşı 2026

Kanunun 7. maddesine göre aylık ücret, 15.330 göstergenin memur aylık katsayısıyla çarpımı ve hizmet yılına göre (1) sayılı Cetveldeki oranla bulunur. 1 Temmuz–31 Aralık 2026 için katsayı 1,575512 olduğundan hesap şöyledir:

Tablodaki tutarlar kanundaki formülle bulunan ücretlerdir. Kanuna göre bu ücretten damga vergisi dışında vergi kesilmez. Görev yerine göre ücret artırımlı da ödenebilir:

• Cetvel oranı komando birliklerinde yüzde 8, Amfibi Deniz Piyade Tugay Komutanlığında yüzde 5 artırımlı uygulanır.
• Sınır birliklerinde, gemide ve yüzer birliklerde fiilen görev yapanlarda artırım yüzde 3'tür.
• Uçuş, paraşüt, denizaltı, dalgıç ve kurbağa adam hizmetlerinde görevlendirilenlere ayrıca tazminat ödenir.
• Jandarma ve Sahil Güvenlik kadrolarında görev yapanlara, ilgili kanunlarda öngörülen ödemenin yüzde kırkı verilir.

Ücret her ayın başında peşin ödenir. Katsayı her ocak ve temmuzda değiştiği için tutarlar da yılda iki kez yenilenir. Askerlik harçlıklarıyla karşılaştırmak isterseniz askerlikte ne kadar maaş alınır yazımıza bakabilirsiniz.

Ayrılırken Yapılan Ödeme

Kendi kusuru olmadan ya da sözleşme süresini bitirerek ayrılan sözleşmeli erbaş ve erlere toplu bir ödeme yapılır. Bu ödeme de 15.330 göstergenin katsayıyla çarpılmasıyla hesaplanır, ancak bu kez (2) sayılı Cetveldeki oran kullanılır. Ayrılış tarihindeki katsayı esas alınır. Katsayının 1,575512 olduğu bir tarihte ayrılan için hesap şöyledir:

Bu ödemeden de damga vergisi dışında vergi kesilmez. Türk vatandaşlığını kaybedenlere ve disiplinsizlik ya da ahlaki durum gibi nedenlerle sözleşmesi feshedilenlere bu ödeme yapılmaz. Sosyal Güvenlik Kurumunca aylık bağlananlar da bu ödemeyi alamaz. Sağlık sebebiyle veya kadronun kaldırılması nedeniyle sözleşme yılını tamamlayamayanlara, tamamlanmayan yılın hizmet edilen ayları için orantılı ödeme eklenir.

Uzman Erbaşlığa Geçiş

6191 sayılı Kanun'a 2024'te eklenen Ek 5. madde bu geçişi düzenler. Başvuru tarihinde ikinci hizmet yılını tamamlamış sözleşmeli erbaş ve erler, aynı kuvvet içinde ve ihtiyaç kadar uzman erbaşlığa geçirilebilir. Bunun için şu şartlar aranır:

• En az lise mezunu olmak; komando niteliklilerde en az ilköğretim yeterlidir.
• Fiziki yeterlilik ve değerlendirme testinde, yapılıyorsa yazılı sınavda ve mülakatta başarılı olmak.
• 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu'ndaki diğer şartları taşımak.
• Temel askerlik eğitimini başarıyla bitirmek.

MSB Personel Temin'in sıkça sorulan sorularında bu başvurular için başvuru yılının 1 Ocak'ında 29 yaşını bitirmemiş olmak gerektiği ve sıralı üç disiplin amirinden "Uzman Erbaş Olur" kararlı nitelik belgesi istendiği belirtilir.

7 Yıl Sonra Kamuya Atanma Hakkı

Ek 1. madde 2 Temmuz 2026'da 7588 sayılı Kanun'la yeniden düzenlendi. Buna göre en az yedi hizmet yılını doldurup ayrılan ve nitelik belgesi olumlu olanlar kamu kadrolarına atanabilir. Başvuru tarihinde 41 yaşını doldurmamış olmak ve ilgili mevzuattaki sınav dışı şartları taşımak gerekir. Atanabilecek kadrolar şunlardır:

• İnfaz ve koruma memuru, çarşı ve mahalle bekçisi, orman muhafaza memuru
• İdari gözetim personeli, koruma ve güvenlik görevlisi, zabıta memuru
• İtfaiye eri, şoför ve destek personeli

Kamu kurumları bu unvanlardaki alımlarının yüzde onunu bu kapsamda ayırır. Başvurular her yıl yenilenir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı her yıl 1 Mart'a kadar yerleştirme yapar. Kontenjanın dört katı kadar aday kurayla belirlenir ve kurumun sözlü sınavına çağrılır.

Temel eğitime gitmeden önce hazırlık için askere giderken alınacaklar listemize göz atabilirsiniz.

Kaynaklar

• 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu: m.1 amaç, m.2 tanımlar, m.3 kaynak ve nitelikler, m.4 sözleşme ve hizmet şartları, m.5 rütbe ve yenileme, m.7 ücret ve ayrılış ödemesi, Ek m.1 kamuya atanma, Ek m.5 uzman erbaşlığa geçiş, (1) ve (2) sayılı cetveller.
• Millî Savunma Bakanlığı Personel Temin, Sözleşmeli Erbaş ve Er Temini: genel bilgi, başvuru koşulları, seçim aşamaları, değerlendirme.
• Millî Savunma Bakanlığı, 2026 Yılı (2026-2 Dönem) Sözleşmeli Er Temin Kılavuzu: başvuru koşulları ve doğum tarihi aralıkları, tercih ve sınıflandırma, sporcu branşı.
• Millî Savunma Bakanlığı Personel Temin, Sıkça Sorulan Sorular: sözleşmeli erlikten uzman erbaşlığa başvuru şartları.
• 7179 sayılı Askeralma Kanunu: m.40 terhis edenlere ilave puan.
• Millî Savunma Bakanlığı, 1 Temmuz–31 Aralık 2026 Bedelli Askerlik Müracaat Duyurusu: memur aylık katsayısı 1,575512.

Bu yazı ilk kez Eylül 2023'te yayımlandı. 23 Ekim 2026 tarihinde yürürlükteki mevzuata ve 1 Temmuz–31 Aralık 2026 katsayısına göre baştan yazıldı.